Có những cuộc gọi rất ngắn.

Con nói: “Con ổn mà, ba mẹ đừng lo.” Rồi vội tắt máy vì còn bài, còn việc, còn một ngày mới phải bắt đầu sớm. Anh/Chị đặt điện thoại xuống, vừa yên tâm một chút, vừa thấy lòng mình vẫn chưa hết lo.

Tháng đầu con đi du học, có lẽ điều khó với cha mẹ không chỉ là nhớ con. Mà là học cách ở gần con theo một cách mới: không còn thấy con mỗi ngày, không biết hết những gì con đang trải qua, nhưng vẫn muốn con cảm nhận được rằng nhà luôn ở đây.

Giữ liên lạc với con du học không đơn giản là gọi thật nhiều. Điều quan trọng hơn là làm sao để con vẫn muốn kể thật khi con đang mệt, đang nhớ nhà, hoặc đang có chuyện chưa biết giải quyết thế nào.

Tháng đầu, con có thể vừa ổn vừa chông chênh

Có những ngày con thấy hào hứng vì lớp học mới, bạn mới, thành phố mới. Nhưng cũng có những ngày con mệt chỉ vì phải tự lo những việc trước đây chưa từng phải nghĩ đến: đi lại, ăn uống, lịch học, giao tiếp, cách hỏi giúp đỡ khi không hiểu.

Không phải em nào cũng kể hết những điều ấy với cha mẹ. Có em không muốn nhà lo. Có em nghĩ mình phải tự mạnh mẽ. Có em chỉ chưa biết bắt đầu câu chuyện từ đâu.

Vì vậy, khi con trả lời ngắn, điều đó chưa hẳn có nghĩa là con không cần gia đình. Có khi con chỉ đang cố gắng quen với cuộc sống mới theo cách của mình.

Thay vì hỏi “Con ổn không?”, hãy hỏi để con được kể

Câu “Con ổn không?” rất quen. Nhưng nhiều khi, con chỉ cần đáp “Dạ ổn” là cuộc trò chuyện đã dừng lại.

Anh/Chị có thể thử hỏi nhẹ hơn một chút:

• “Hôm nay có điều gì làm con thấy vui không?”
• “Tuần này có việc gì con thấy khó nhất?”
• “Con đã quen với nhịp sinh hoạt ở đó chưa?”
• “Nếu có việc cần giúp, con biết mình có thể hỏi ai chưa?”
• “Có điều gì con muốn ba mẹ hiểu hơn về cuộc sống của con ở đó không?”

Những câu hỏi này không khiến con có cảm giác đang bị kiểm tra. Chúng cho con một khoảng để kể, nếu con muốn kể.

Và nếu hôm đó con chưa muốn nói nhiều, cũng không sao. Một lời nhắn như “Khi nào con muốn nói, ba mẹ luôn nghe” đôi khi ở lại với con lâu hơn một cuộc gọi kéo dài.

Cả nhà nên có một nhịp liên lạc vừa đủ

Không có một công thức chung cho mọi gia đình. Có em thích nhắn tin mỗi ngày nhưng chỉ muốn gọi dài vào cuối tuần. Có em mới nhập học rất bận và cần một nhịp nhẹ hơn.

Điều quan trọng là Anh/Chị và con có thể thống nhất với nhau từ đầu:

• Một tin nhắn ngắn để báo rằng con đã về nhà hoặc kết thúc một ngày ổn thỏa.
• Một khoảng thời gian trong tuần để cả nhà gọi nhau mà không quá vội.
• Một cách để con báo ngay khi gặp việc liên quan đến sức khỏe, an toàn hoặc điều vượt quá khả năng tự xử lý.

Khi có một nhịp liên lạc rõ ràng, cha mẹ bớt phải chờ đợi trong lo lắng; còn con cũng không thấy mình phải trả lời ngay mọi lúc chỉ để làm nhà yên tâm.

Có lúc con cần được nghe, trước khi cần lời khuyên

Khi con kể rằng con nhớ nhà, không quen bạn, mệt vì bài vở hoặc có một chuyện không vui ở nơi ở, phản ứng đầu tiên của cha mẹ thường là muốn tìm cách giải quyết ngay.

Điều đó rất dễ hiểu. Nhưng trước khi đưa ra lời khuyên, Anh/Chị có thể thử nghe thêm một chút.

“Chuyện đó làm con mệt nhiều không?”
“Con đã thử nói với ai chưa?”
“Con muốn ba mẹ nghe con kể, hay cùng con nghĩ xem nên làm gì?”

Những câu hỏi ấy giúp con cảm thấy mình được tôn trọng. Con không chỉ là người nhận lời dặn, mà là người đang học cách nhìn vấn đề và tự tìm bước tiếp theo.

Đồng hành từ xa không có nghĩa là cha mẹ phải giải quyết thay con mọi việc. Đó là để con biết: dù đang ở rất xa, con vẫn có một nơi có thể nói thật.

Khi nào cha mẹ nên chủ động hơn?

Có những chuyện con cần tự học cách xử lý. Nhưng cũng có những tình huống không nên để con tự xoay xở một mình: khi sức khỏe của con có vấn đề, khi con cảm thấy không an toàn, khi con bị cô lập hoặc rơi vào một tình huống vượt quá khả năng của mình.

Trước khi con đi, gia đình nên cùng con xác định vài người lớn con có thể tìm đến tại trường hoặc nơi ở. Khi có chuyện, cha mẹ có thể cùng con kết nối với người phù hợp, thay vì chỉ lo lắng qua điện thoại hoặc trách con vì đã không nói sớm hơn.

Điều con cần biết là: nếu có việc khó, con không bị xem là yếu đuối. Con đang làm điều đúng khi tìm sự hỗ trợ.

Điều con cần không phải là bị giữ lại, mà là được tin tưởng

Có lẽ điều khó nhất với cha mẹ là lùi lại một bước mà không cảm thấy mình đang rời xa con.

Nhưng tình yêu không chỉ là nhắc con ăn uống, hỏi con đã làm bài chưa hay chờ một tin nhắn mỗi tối. Tình yêu còn là sự tin tưởng: tin rằng con có thể học cách tự lo cho mình; và nếu con chưa làm được, con vẫn có thể quay về hỏi.

Tháng đầu du học sẽ có những khoảng lặng. Sẽ có những cuộc gọi ngắn. Sẽ có những lần cha mẹ lo nhiều hơn những gì con nói ra.

Giữa tất cả những điều đó, Anh/Chị có thể giữ lại một lời rất đơn giản cho con:

“Con không cần phải lúc nào cũng ổn để ba mẹ yên tâm. Khi con cần, nhà vẫn ở đây.”

Đó không làm con phụ thuộc hơn. Đó là một điểm tựa để con đủ bình tĩnh bước tiếp trên hành trình của mình.